From StotraSamhita
< Bhagavatam | Skandha 02
saptamO'dhyAyaH
brahmOvAca
yatrOdyataH kSititalOddharaNAya bibhrat krauDIM tanuM sakalayajJamayImanantaH| antarmahArNava upAgatamAdidaityaM taM daMSTrayAdrimiva vajradharO dadAra||1|| |
jAtO rucErajanayatsuyamAnsuyajJa AkUtisUnuramarAnatha dakSiNAyAm| lOkatrayasya mahatImaharadyadArtiM svAyambhuvEna manunA harirityanUktaH||2|| |
jajJE ca kardamagRhE dvija dEvahUtyAM strIbhiH samaM navabhirAtmagatiM svamAtrE| UcE yayAtmazamalaM guNasaGgapaGkam asminvidhUya kapilasya gatiM prapEdE||3|| |
atrErapatyamabhikAGkSata Aha tuSTO dattO mayAhamiti yadbhagavAnsa dattaH| yatpAdapaGkajaparAgapavitradEhA yOgarddhimApurubhayIM yaduhaihayAdyAH||4|| |
taptaM tapO vividhalOkasisRkSayA mE Adau sanAtsvatapasaH sa catuHsanO'bhUt| prAkkalpasamplavavinaSTamihAtmatattvaM samyagjagAda munayO yadacakSatAtman||5|| |
dharmasya dakSaduhitaryajaniSTa mUrtyAM nArAyaNO nara iti svatapaHprabhAvaH| dRSTvAtmanO bhagavatO niyamAvalOpaM dEvyastvanaGgapRtanA ghaTituM na zEkuH||6|| |
kAmaM dahanti kRtinO nanu rOSadRSTyA rOSaM dahantamuta tE na dahantyasahyam| sO'yaM yadantaramalaM pravizanbibhEti kAmaH kathaM nu punarasya manaH zrayEta||7|| |
viddhaH sapatnyuditapatribhiranti rAjJO bAlO'pi sannupagatastapasE vanAni| tasmA adAddhruvagatiM gRNatE prasannO divyAH stuvanti munayO yaduparyadhastAt||8|| |
yadvEnamutpathagataM dvijavAkyavajra niSpluSTapauruSabhagaM nirayE patantam| trAtvArthitO jagati putrapadaM ca lEbhE dugdhA vasUni vasudhA sakalAni yEna||9|| |
nAbhErasAvRSabha Asa sudEvisUnur yO vai cacAra samadRgjaDayOgacaryAm| yatpAramahaMsyamRSayaH padamAmananti svasthaH prazAntakaraNaH parimuktasaGgaH||10|| |
satrE mamAsa bhagavAnhayazIraSAthO sAkSAtsa yajJapuruSastapanIyavarNaH| chandOmayO makhamayO'khiladEvatAtmA vAcO babhUvuruzatIH zvasatO'sya nastaH||11|| |
matsyO yugAntasamayE manunOpalabdhaH kSONImayO nikhilajIvanikAyakEtaH| visraMsitAnurubhayE salilE mukhAnmE AdAya tatra vijahAra ha vEdamArgAn||12|| |
kSIrOdadhAvamaradAnavayUthapAnAm unmathnatAmamRtalabdhaya AdidEvaH| pRSThEna kacchapavapurvidadhAra gOtraM nidrAkSaNO'driparivartakaSANakaNDUH||13|| |
traipiSTapOrubhayahA sa nRsiMharUpaM kRtvA bhramadbhrukuTidaMSTrakarAlavaktram| daityEndramAzu gadayAbhipatantamArAd Urau nipAtya vidadAra nakhaiH sphurantam||14|| |
antaHsarasyurubalEna padE gRhItO grAhENa yUthapatirambujahasta ArtaH| AhEdamAdipuruSAkhilalOkanAtha tIrthazravaH zravaNamaGgalanAmadhEya||15|| |
zrutvA haristamaraNArthinamapramEyaz cakrAyudhaH patagarAjabhujAdhirUDhaH| cakrENa nakravadanaM vinipATya tasmAd dhastE pragRhya bhagavAnkRpayOjjahAra||16|| |
jyAyAnguNairavarajO'pyaditEH sutAnAM lOkAnvicakrama imAnyadathAdhiyajJaH| kSmAM vAmanEna jagRhE tripadacchalEna yAcJAmRtE pathi caranprabhubhirna cAlyaH||17|| |
nArthO balErayamurukramapAdazaucam ApaH zikhAdhRtavatO vibudhAdhipatyam| yO vai pratizrutamRtE na cikIrSadanyad AtmAnamaGga manasA harayE'bhimEnE||18|| |
tubhyaM ca nArada bhRzaM bhagavAnvivRddha bhAvEna sAdhu parituSTa uvAca yOgam| jJAnaM ca bhAgavatamAtmasatattvadIpaM yadvAsudEvazaraNA viduraJjasaiva||19|| |
cakraM ca dikSvavihataM dazasu svatEjO manvantarESu manuvaMzadharO bibharti| duSTESu rAjasu damaM vyadadhAtsvakIrtiM satyE tripRSTha uzatIM prathayaMzcaritraiH||20|| |
dhanvantarizca bhagavAnsvayamEva kIrtir nAmnA nRNAM pururujAM ruja Azu hanti| yajJE ca bhAgamamRtAyuravAvarundha AyuSyavEdamanuzAstyavatIrya lOkE||21|| |
kSatraM kSayAya vidhinOpabhRtaM mahAtmA brahmadhrugujjhitapathaM narakArtilipsu| uddhantyasAvavanikaNTakamugravIryas triHsaptakRtva urudhAraparazvadhEna||22|| |
asmatprasAdasumukhaH kalayA kalEza ikSvAkuvaMza avatIrya gurOrnidEzE| tiSThanvanaM sadayitAnuja AvivEza yasminvirudhya dazakandhara ArtimArcchat||23|| |
yasmA adAdudadhirUDhabhayAGgavEpO mArgaM sapadyaripuraM haravaddidhakSOH| dUrE suhRnmathitarOSasuzONadRSTyA tAtapyamAnamakarOraganakracakraH||24|| |
vakSaHsthalasparzarugnamahEndravAha dantairviDambitakakubjuSa UDhahAsam| sadyO'subhiH saha vinESyati dArahartur visphUrjitairdhanuSa uccaratO'dhisainyE||25|| |
bhUmEH surEtaravarUthavimarditAyAH klEzavyayAya kalayA sitakRSNakEzaH| jAtaH kariSyati janAnupalakSyamArgaH karmANi cAtmamahimOpanibandhanAni||26|| |
tOkEna jIvaharaNaM yadulUkikAyAs traimAsikasya ca padA zakaTO'pavRttaH| yadriGgatAntaragatEna divispRzOrvA unmUlanaM tvitarathArjunayOrna bhAvyam||27|| |
yadvai vrajE vrajapazUnviSatOyapItAn pAlAMstvajIvayadanugrahadRSTivRSTyA| tacchuddhayE'tiviSavIryavilOlajihvam uccATayiSyaduragaM viharanhradinyAm||28|| |
tatkarma divyamiva yannizi niHzayAnaM dAvAgninA zucivanE paridahyamAnE| unnESyati vrajamatO'vasitAntakAlaM nEtrE pidhApya sabalO'nadhigamyavIryaH||29|| |
gRhNIta yadyadupabandhamamuSya mAtA zulbaM sutasya na tu tattadamuSya mAti| yajjRmbhatO'sya vadanE bhuvanAni gOpI saMvIkSya zaGkitamanAH pratibOdhitAsIt||30|| |
nandaM ca mOkSyati bhayAdvaruNasya pAzAd gOpAnbilESu pihitAnmayasUnunA ca| ahnyApRtaM nizi zayAnamatizramENa lOkaM vikuNThamupanESyati gOkulaM sma||31|| |
gOpairmakhE pratihatE vrajaviplavAya dEvE'bhivarSati pazUnkRpayA rirakSuH| dhartOcchilIndhramiva saptadinAni sapta varSO mahIdhramanaghaikakarE salIlam||32|| |
krIDanvanE nizi nizAkararazmigauryAM rAsOnmukhaH kalapadAyatamUrcchitEna| uddIpitasmararujAM vrajabhRdvadhUnAM harturhariSyati zirO dhanadAnugasya||33|| |
yE ca pralambakharadardurakEzyariSTa mallEbhakaMsayavanAH kapipauNDrakAdyAH| anyE ca zAlvakujabalvaladantavakra saptOkSazambaravidUratharukmimukhyAH||34|| |
yE vA mRdhE samitizAlina AttacApAH kAmbOjamatsyakurusRJjayakaikayAdyAH| yAsyantyadarzanamalaM balapArthabhIma vyAjAhvayEna hariNA nilayaM tadIyam||35|| |
kAlEna mIlitadhiyAmavamRzya nNAM stOkAyuSAM svanigamO bata dUrapAraH| AvirhitastvanuyugaM sa hi satyavatyAM vEdadrumaM viTapazO vibhajiSyati sma||36|| |
dEvadviSAM nigamavartmani niSThitAnAM pUrbhirmayEna vihitAbhiradRzyatUrbhiH| lOkAnghnatAM mativimOhamatipralObhaM vESaM vidhAya bahu bhASyata aupadharmyam||37|| |
yarhyAlayESvapi satAM na harEH kathAH syuH pASaNDinO dvijajanA vRSalA nRdEvAH| svAhA svadhA vaSaDiti sma girO na yatra zAstA bhaviSyati kalErbhagavAnyugAntE||38|| |
sargE tapO'hamRSayO nava yE prajEzAH sthAnE'tha dharmamakhamanvamarAvanIzAH| antE tvadharmaharamanyuvazAsurAdyA mAyAvibhUtaya imAH puruzaktibhAjaH||39|| |
viSNOrnu vIryagaNanAM katamO'rhatIha yaH pArthivAnyapi kavirvimamE rajAMsi| caskambha yaH svarahasAskhalatA tripRSThaM yasmAttrisAmyasadanAdurukampayAnam||40|| |
nAntaM vidAmyahamamI munayO'grajAstE mAyAbalasya puruSasya kutO'varA yE| gAyanguNAndazazatAnana AdidEvaH zESO'dhunApi samavasyati nAsya pAram||41|| |
yESAM sa ESa bhagavAndayayEdanantaH sarvAtmanAzritapadO yadi nirvyalIkam| tE dustarAmatitaranti ca dEvamAyAM naiSAM mamAhamiti dhIH zvazRgAlabhakSyE||42|| |
vEdAhamaGga paramasya hi yOgamAyAM yUyaM bhavazca bhagavAnatha daityavaryaH| patnI manOH sa ca manuzca tadAtmajAzca prAcInabarhirRbhuraGga uta dhruvazca||43|| |
ikSvAkurailamucukundavidEhagAdhi raghvambarISasagarA gayanAhuSAdyAH| mAndhAtralarkazatadhanvanurantidEvA dEvavratO baliramUrttarayO dilIpaH||44|| |
saubharyutaGkazibidEvalapippalAda sArasvatOddhavaparAzarabhUriSENAH| yE'nyE vibhISaNahanUmadupEndradatta pArthArSTiSENavidurazrutadEvavaryAH||45|| |
tE vai vidantyatitaranti ca dEvamAyAM strIzUdrahUNazabarA api pApajIvAH| yadyadbhutakramaparAyaNazIlazikSAs tiryagjanA api kimu zrutadhAraNA yE||46|| |
zazvatprazAntamabhayaM pratibOdhamAtraM zuddhaM samaM sadasataH paramAtmatattvam| zabdO na yatra purukArakavAnkriyArthO mAyA paraityabhimukhE ca vilajjamAnA||47|| |
tadvai padaM bhagavataH paramasya puMsO brahmEti yadvidurajasrasukhaM vizOkam| sadhryaGniyamya yatayO yamakartahEtiM jahyuH svarADiva nipAnakhanitramindraH||48|| |
sa zrEyasAmapi vibhurbhagavAnyatO'sya bhAvasvabhAvavihitasya sataH prasiddhiH| dEhE svadhAtuvigamE'nuvizIryamANE vyOmEva tatra puruSO na vizIryatE JjaH||49|| |
sO'yaM tE'bhihitastAta bhagavAnvizvabhAvanaH| samAsEna harErnAnyadanyasmAtsadasacca yat||50|| |
idaM bhAgavataM nAma yanmE bhagavatOditam| saGgrahO'yaM vibhUtInAM tvamEtadvipulI kuru||51|| |
yathA harau bhagavati nRNAM bhaktirbhaviSyati| sarvAtmanyakhilAdhArE iti saGkalpya varNaya||52|| |
mAyAM varNayatO'muSya IzvarasyAnumOdataH zRNvataH zraddhayA nityaM mAyayAtmA na muhyati||53|| |
||iti zrImadbhAgavatE mahApurANE pAramahaMsyAM saMhitAyAM dwitIyaskandhE saptamO'dhyAyaH||