From StotraSamhita
< Bhagavatam | Skandha 03
dwAviMzO'dhyAyaH
maitrEya uvAca
EvamAviSkRtAzESa guNakarmOdayO munim| savrIDa iva taM samrADupAratamuvAca ha||1|| |
manuruvAca
brahmAsRjatsvamukhatO yuSmAnAtmaparIpsayA| chandOmayastapOvidyA yOgayuktAnalampaTAn||2|| |
tattrANAyAsRjaccAsmAndOHsahasrAtsahasrapAt| hRdayaM tasya hi brahma kSatramaGgaM pracakSatE||3|| |
atO hyanyOnyamAtmAnaM brahma kSatraM ca rakSataH| rakSati smAvyayO dEvaH sa yaH sadasadAtmakaH||4|| |
tava sandarzanAdEva cchinnA mE sarvasaMzayAH| yatsvayaM bhagavAnprItyA dharmamAha rirakSiSOH||5|| |
diSTyA mE bhagavAndRSTO durdarzO yO'kRtAtmanAm| diSTyA pAdarajaH spRSTaM zIrSNA mE bhavataH zivam||6|| |
diSTyA tvayAnuziSTO'haM kRtazcAnugrahO mahAn| apAvRtaiH karNarandhrairjuSTA diSTyOzatIrgiraH||7|| |
sa bhavAnduhitRsnEha parikliSTAtmanO mama| zrOtumarhasi dInasya zrAvitaM kRpayA munE||8|| |
priyavratOttAnapadOH svasEyaM duhitA mama| anvicchati patiM yuktaM vayaHzIlaguNAdibhiH||9|| |
yadA tu bhavataH zIla zrutarUpavayOguNAn| azRNOnnAradAdESA tvayyAsItkRtanizcayA||10|| |
tatpratIccha dvijAgryEmAM zraddhayOpahRtAM mayA| sarvAtmanAnurUpAM tE gRhamEdhiSu karmasu||11|| |
udyatasya hi kAmasya prativAdO na zasyatE| api nirmuktasaGgasya kAmaraktasya kiM punaH||12|| |
ya udyatamanAdRtya kInAzamabhiyAcatE| kSIyatE tadyazaH sphItaM mAnazcAvajJayA hataH||13|| |
ahaM tvAzRNavaM vidvanvivAhArthaM samudyatam| atastvamupakurvANaH prattAM pratigRhANa mE||14|| |
RSiruvAca
bADhamudvODhukAmO'hamaprattA ca tavAtmajA| AvayOranurUpO'sAvAdyO vaivAhikO vidhiH||15|| |
kAmaH sa bhUyAnnaradEva tE'syAH putryAH samAmnAyavidhau pratItaH| ka Eva tE tanayAM nAdriyEta svayaiva kAntyA kSipatImiva zriyam||16|| |
yAM harmyapRSThE kvaNadaGghrizObhAM vikrIDatIM kandukavihvalAkSIm| vizvAvasurnyapatatsvAdvimAnAdvilOkya sammOhavimUDhacEtAH||17|| |
tAM prArthayantIM lalanAlalAmamasEvitazrIcaraNairadRSTAm| vatsAM manOruccapadaH svasAraM kO nAnumanyEta budhO'bhiyAtAm||18|| |
atO bhajiSyE samayEna sAdhvIM yAvattEjO bibhRyAdAtmanO mE| atO dharmAnpAramahaMsyamukhyAnzuklaprOktAnbahu manyE'vihiMsrAn||19|| |
yatO'bhavadvizvamidaM vicitraM saMsthAsyatE yatra ca vAvatiSThatE| prajApatInAM patirESa mahyaM paraM pramANaM bhagavAnanantaH||20|| |
maitrEya uvAca
sa ugradhanvanniyadEvAbabhASE AsIcca tUSNImaravindanAbham| dhiyOpagRhNansmitazObhitEna mukhEna cEtO lulubhE dEvahUtyAH||21|| |
sO'nu jJAtvA vyavasitaM mahiSyA duhituH sphuTam| tasmai guNagaNADhyAya dadau tulyAM praharSitaH||22|| |
zatarUpA mahArAjJI pAribarhAnmahAdhanAn| dampatyOH paryadAtprItyA bhUSAvAsaH paricchadAn||23|| |
prattAM duhitaraM samrATsadRkSAya gatavyathaH| upaguhya ca bAhubhyAmautkaNThyOnmathitAzayaH||24|| |
azaknuvaMstadvirahaM muJcanbASpakalAM muhuH| AsiJcadamba vatsEti nEtrOdairduhituH zikhAH||25|| |
Amantrya taM munivaramanujJAtaH sahAnugaH| pratasthE rathamAruhya sabhAryaH svapuraM nRpaH||26|| |
ubhayOrRSikulyAyAH sarasvatyAH surOdhasOH| RSINAmupazAntAnAM pazyannAzramasampadaH||27|| |
tamAyAntamabhiprEtya brahmAvartAtprajAH patim| gItasaMstutivAditraiH pratyudIyuH praharSitAH||28|| |
barhiSmatI nAma purI sarvasampatsamanvitA| nyapatanyatra rOmANi yajJasyAGgaM vidhunvataH||29|| |
kuzAH kAzAsta EvAsanzazvaddharitavarcasaH| RSayO yaiH parAbhAvya yajJaghnAnyajJamIjirE||30|| |
kuzakAzamayaM barhirAstIrya bhagavAnmanuH| ayajadyajJapuruSaM labdhA sthAnaM yatO bhuvam||31|| |
barhiSmatIM nAma vibhuryAM nirvizya samAvasat| tasyAM praviSTO bhavanaM tApatrayavinAzanam||32|| |
sabhAryaH saprajaH kAmAnbubhujE'nyAvirOdhataH saGgIyamAnasatkIrtiH sastrIbhiH suragAyakaiH pratyUSESvanubaddhEna hRdA zRNvanharEH kathAH||33|| |
niSNAtaM yOgamAyAsu muniM svAyambhuvaM manum| yadAbhraMzayituM bhOgA na zEkurbhagavatparam||34|| |
ayAtayAmAstasyAsanyAmAH svAntarayApanAH| zRNvatO dhyAyatO viSNOH kurvatO bruvataH kathAH||35|| |
sa EvaM svAntaraM ninyE yugAnAmEkasaptatim| vAsudEvaprasaGgEna paribhUtagatitrayaH||36|| |
zArIrA mAnasA divyA vaiyAsE yE ca mAnuSAH| bhautikAzca kathaM klEzA bAdhantE harisaMzrayam||37|| |
yaH pRSTO munibhiH prAha dharmAnnAnAvidhAnchubhAn| nRNAM varNAzramANAM ca sarvabhUtahitaH sadA||38|| |
Etatta AdirAjasya manOzcaritamadbhutam varNitaM varNanIyasya tadapatyOdayaM zRNu||39|| |
||iti zrImadbhAgavatE mahApurANE pAramahaMsyAM saMhitAyAM tRtIyaskandhE dwAviMzO'dhyAyaH||