From StotraSamhita
< Bhagavatam | Skandha 04
EkaviMzO'dhyAyaH
maitrEya uvAca
mauktikaiH kusumasragbhirdukUlaiH svarNatOraNaiH| mahAsurabhibhirdhUpairmaNDitaM tatra tatra vai||1|| |
candanAgurutOyArdra rathyAcatvaramArgavat| puSpAkSataphalaistOkmairlAjairarcirbhirarcitam||2|| |
savRndaiH kadalIstambhaiH pUgapOtaiH pariSkRtam| tarupallavamAlAbhiH sarvataH samalaGkRtam||3|| |
prajAstaM dIpabalibhiH sambhRtAzESamaGgalaiH| abhIyurmRSTakanyAzca mRSTakuNDalamaNDitAH||4|| |
zaGkhadundubhighOSENa brahmaghOSENa cartvijAm| vivEza bhavanaM vIraH stUyamAnO gatasmayaH||5|| |
pUjitaH pUjayAmAsa tatra tatra mahAyazAH| paurAJjAnapadAMstAMstAnprItaH priyavarapradaH||6|| |
sa EvamAdInyanavadyacESTitaH karmANi bhUyAMsi mahAnmahattamaH| kurvanzazAsAvanimaNDalaM yazaH sphItaM nidhAyAruruhE paraM padam||7|| |
sUta uvAca
tadAdirAjasya yazO vijRmbhitaM guNairazESairguNavatsabhAjitam| kSattA mahAbhAgavataH sadaspatE kauSAraviM prAha gRNantamarcayan||8|| |
vidura uvAca
sO'bhiSiktaH pRthurviprairlabdhAzESasurArhaNaH| bibhratsa vaiSNavaM tEjO bAhvOryAbhyAM dudOha gAm||9|| |
kO nvasya kIrtiM na zRNOtyabhijJO yadvikramOcchiSTamazESabhUpAH| lOkAH sapAlA upajIvanti kAmamadyApi tanmE vada karma zuddham||10|| |
maitrEya uvAca
gaGgAyamunayOrnadyOrantarA kSEtramAvasan| ArabdhAnEva bubhujE bhOgAnpuNyajihAsayA||11|| |
sarvatrAskhalitAdEzaH saptadvIpaikadaNDadhRk| anyatra brAhmaNakulAdanyatrAcyutagOtrataH||12|| |
EkadAsInmahAsatra dIkSA tatra divaukasAm| samAjO brahmarSINAM ca rAjarSINAM ca sattama||13|| |
tasminnarhatsu sarvESu svarcitESu yathArhataH| utthitaH sadasO madhyE tArANAmuDurADiva||14|| |
prAMzuH pInAyatabhujO gauraH kaJjAruNEkSaNaH| sunAsaH sumukhaH saumyaH pInAMsaH sudvijasmitaH||15|| |
vyUDhavakSA bRhacchrONirvalivalgudalOdaraH| AvartanAbhirOjasvI kAJcanOrurudagrapAt||16|| |
sUkSmavakrAsitasnigdha mUrdhajaH kambukandharaH| mahAdhanE dukUlAgryE paridhAyOpavIya ca||17|| |
vyaJjitAzESagAtrazrIrniyamE nyastabhUSaNaH| kRSNAjinadharaH zrImAnkuzapANiH kRtOcitaH||18|| |
zizirasnigdhatArAkSaH samaikSata samantataH| UcivAnidamurvIzaH sadaH saMharSayanniva||19|| |
cAru citrapadaM zlakSNaM mRSTaM gUDhamaviklavam| sarvESAmupakArArthaM tadA anuvadanniva||20|| |
rAjOvAca
sabhyAH zRNuta bhadraM vaH sAdhavO ya ihAgatAH| satsu jijJAsubhirdharmamAvEdyaM svamanISitam||21|| |
ahaM daNDadharO rAjA prajAnAmiha yOjitaH| rakSitA vRttidaH svESu sEtuSu sthApitA pRthak||22|| |
tasya mE tadanuSThAnAdyAnAhurbrahmavAdinaH| lOkAH syuH kAmasandOhA yasya tuSyati diSTadRk||23|| |
ya uddharEtkaraM rAjA prajA dharmESvazikSayan| prajAnAM zamalaM bhuGktE bhagaM ca svaM jahAti saH||24|| |
tatprajA bhartRpiNDArthaM svArthamEvAnasUyavaH| kurutAdhOkSajadhiyastarhi mE'nugrahaH kRtaH||25|| |
yUyaM tadanumOdadhvaM pitRdEvarSayO'malAH| kartuH zAsturanujJAtustulyaM yatprEtya tatphalam||26|| |
asti yajJapatirnAma kESAJcidarhasattamAH| ihAmutra ca lakSyantE jyOtsnAvatyaH kvacidbhuvaH||27|| |
manOruttAnapAdasya dhruvasyApi mahIpatEH| priyavratasya rAjarSEraGgasyAsmatpituH pituH||28|| |
IdRzAnAmathAnyESAmajasya ca bhavasya ca| prahlAdasya balEzcApi kRtyamasti gadAbhRtA||29|| |
dauhitrAdInRtE mRtyOH zOcyAndharmavimOhitAn| vargasvargApavargANAM prAyENaikAtmyahEtunA||30|| |
yatpAdasEvAbhirucistapasvinAmazESajanmOpacitaM malaM dhiyaH| sadyaH kSiNOtyanvahamEdhatI satI yathA padAGguSThaviniHsRtA sarit||31|| |
vinirdhutAzESamanOmalaH pumAnasaGgavijJAnavizESavIryavAn| yadaGghrimUlE kRtakEtanaH punarna saMsRtiM klEzavahAM prapadyatE||32|| |
tamEva yUyaM bhajatAtmavRttibhirmanOvacaHkAyaguNaiH svakarmabhiH| amAyinaH kAmadughAGghripaGkajaM yathAdhikArAvasitArthasiddhayaH||33|| |
asAvihAnEkaguNO'guNO'dhvaraH pRthagvidhadravyaguNakriyOktibhiH| sampadyatE'rthAzayaliGganAmabhirvizuddhavijJAnaghanaH svarUpataH||34|| |
pradhAnakAlAzayadharmasaGgrahE zarIra ESa pratipadya cEtanAm| kriyAphalatvEna vibhurvibhAvyatE yathAnalO dAruSu tadguNAtmakaH||35|| |
ahO mamAmI vitarantyanugrahaM hariM guruM yajJabhujAmadhIzvaram| svadharmayOgEna yajanti mAmakA nirantaraM kSONitalE dRDhavratAH||36|| |
mA jAtu tEjaH prabhavEnmaharddhibhistitikSayA tapasA vidyayA ca| dEdIpyamAnE'jitadEvatAnAM kulE svayaM rAjakulAddvijAnAm||37|| |
brahmaNyadEvaH puruSaH purAtanO nityaM hariryaccaraNAbhivandanAt| avApa lakSmImanapAyinIM yazO jagatpavitraM ca mahattamAgraNIH||38|| |
yatsEvayAzESaguhAzayaH svarADviprapriyastuSyati kAmamIzvaraH| tadEva taddharmaparairvinItaiH sarvAtmanA brahmakulaM niSEvyatAm||39|| |
pumAnlabhEtAnativElamAtmanaH prasIdatO'tyantazamaM svataH svayam| yannityasambandhaniSEvayA tataH paraM kimatrAsti mukhaM havirbhujAm||40|| |
aznAtyanantaH khalu tattvakOvidaiH zraddhAhutaM yanmukha ijyanAmabhiH| na vai tathA cEtanayA bahiSkRtE hutAzanE pAramahaMsyaparyaguH||41|| |
yadbrahma nityaM virajaM sanAtanaM zraddhAtapOmaGgalamaunasaMyamaiH| samAdhinA bibhrati hArthadRSTayE yatrEdamAdarza ivAvabhAsatE||42|| |
tESAmahaM pAdasarOjarENumAryA vahEyAdhikirITamAyuH| yaM nityadA bibhrata Azu pApaM nazyatyamuM sarvaguNA bhajanti||43|| |
guNAyanaM zIladhanaM kRtajJaM vRddhAzrayaM saMvRNatE'nu sampadaH| prasIdatAM brahmakulaM gavAM ca janArdanaH sAnucarazca mahyam||44|| |
maitrEya uvAca
iti bruvANaM nRpatiM pitRdEvadvijAtayaH| tuSTuvurhRSTamanasaH sAdhuvAdEna sAdhavaH||46|| |
putrENa jayatE lOkAniti satyavatI zrutiH| brahmadaNDahataH pApO yadvEnO'tyatarattamaH||47|| |
hiraNyakazipuzcApi bhagavannindayA tamaH| vivikSuratyagAtsUnOH prahlAdasyAnubhAvataH||48|| |
vIravarya pitaH pRthvyAH samAH saJjIva zAzvatIH| yasyEdRzyacyutE bhaktiH sarvalOkaikabhartari||49|| |
ahO vayaM hyadya pavitrakIrtE tvayaiva nAthEna mukundanAthAH| ya uttamazlOkatamasya viSNOrbrahmaNyadEvasya kathAM vyanakti||50|| |
nAtyadbhutamidaM nAtha tavAjIvyAnuzAsanam| prajAnurAgO mahatAM prakRtiH karuNAtmanAm||51|| |
adya nastamasaH pArastvayOpAsAditaH prabhO| bhrAmyatAM naSTadRSTInAM karmabhirdaivasaMjJitaiH||52|| |
namO vivRddhasattvAya puruSAya mahIyasE yO brahma kSatramAvizya bibhartIdaM svatEjasA||53|| |
||iti zrImadbhAgavatE mahApurANE pAramahaMsyAM saMhitAyAM caturthaskandhE EkaviMzO'dhyAyaH||