From StotraSamhita
< Bhagavatam | Skandha 08
caturviMzO'dhyAyaH
zrIrAjOvAca
bhagavanchrOtumicchAmi harEradbhutakarmaNaH| avatArakathAmAdyAM mAyAmatsyaviDambanam||1|| |
yadarthamadadhAdrUpaM mAtsyaM lOkajugupsitam| tamaHprakRtidurmarSaM karmagrasta ivEzvaraH||2|| |
EtannO bhagavansarvaM yathAvadvaktumarhasi| uttamazlOkacaritaM sarvalOkasukhAvaham||3|| |
zrIsUta uvAca
ityuktO viSNurAtEna bhagavAnbAdarAyaNiH| uvAca caritaM viSNOrmatsyarUpENa yatkRtam||4|| |
zrIzuka uvAca
gOviprasurasAdhUnAM chandasAmapi cEzvaraH| rakSAmicchaMstanUrdhattE dharmasyArthasya caiva hi||5|| |
uccAvacESu bhUtESu caranvAyurivEzvaraH| nOccAvacatvaM bhajatE nirguNatvAddhiyO guNaiH||6|| |
AsIdatItakalpAntE brAhmO naimittikO layaH| samudrOpaplutAstatra lOkA bhUrAdayO nRpa||7|| |
kAlEnAgatanidrasya dhAtuH zizayiSOrbalI| mukhatO niHsRtAnvEdAnhayagrIvO'ntikE'harat||8|| |
jJAtvA taddAnavEndrasya hayagrIvasya cESTitam| dadhAra zapharIrUpaM bhagavAnharirIzvaraH||9|| |
tatra rAjaRSiH kazcinnAmnA satyavratO mahAn| nArAyaNaparO'tapattapaH sa salilAzanaH||10|| |
yO'sAvasminmahAkalpE tanayaH sa vivasvataH| zrAddhadEva iti khyAtO manutvE hariNArpitaH||11|| |
EkadA kRtamAlAyAM kurvatO jalatarpaNam| tasyAJjalyudakE kAcicchapharyEkAbhyapadyata||12|| |
satyavratO'JjaligatAM saha tOyEna bhArata| utsasarja nadItOyE zapharIM draviDEzvaraH||13|| |
tamAha sAtikaruNaM mahAkAruNikaM nRpam yAdObhyO jJAtighAtibhyO dInAM mAM dInavatsala kathaM visRjasE rAjanbhItAmasminsarijjalE||14|| |
tamAtmanO'nugrahArthaM prItyA matsyavapurdharam| ajAnanrakSaNArthAya zapharyAH sa manO dadhE||15|| |
tasyA dInataraM vAkyamAzrutya sa mahIpatiH| kalazApsu nidhAyainAM dayAlurninya Azramam||16|| |
sA tu tatraikarAtrENa vardhamAnA kamaNDalau| alabdhvAtmAvakAzaM vA idamAha mahIpatim||17|| |
nAhaM kamaNDalAvasminkRcchraM vastumihOtsahE| kalpayaukaH suvipulaM yatrAhaM nivasE sukham||18|| |
sa EnAM tata AdAya nyadhAdaudaJcanOdakE| tatra kSiptA muhUrtEna hastatrayamavardhata||19|| |
na ma EtadalaM rAjansukhaM vastumudaJcanam| pRthu dEhi padaM mahyaM yattvAhaM zaraNaM gatA||20|| |
tata AdAya sA rAjJA kSiptA rAjansarOvarE| tadAvRtyAtmanA sO'yaM mahAmInO'nvavardhata||21|| |
naitanmE svastayE rAjannudakaM salilaukasaH| nidhEhi rakSAyOgEna hradE mAmavidAsini||22|| |
ityuktaH sO'nayanmatsyaM tatra tatrAvidAsini| jalAzayE'sammitaM taM samudrE prAkSipajjhaSam||23|| |
kSipyamANastamAhEdamiha mAM makarAdayaH| adantyatibalA vIra mAM nEhOtsraSTumarhasi||24|| |
EvaM vimOhitastEna vadatA valgubhAratIm| tamAha kO bhavAnasmAnmatsyarUpENa mOhayan||25|| |
naivaM vIryO jalacarO dRSTO'smAbhiH zrutO'pi vA| yO bhavAnyOjanazatamahnAbhivyAnazE saraH||26|| |
nUnaM tvaM bhagavAnsAkSAddharirnArAyaNO'vyayaH| anugrahAya bhUtAnAM dhatsE rUpaM jalaukasAm||27|| |
namastE puruSazrESTha sthityutpattyapyayEzvara| bhaktAnAM naH prapannAnAM mukhyO hyAtmagatirvibhO||28|| |
sarvE lIlAvatArAstE bhUtAnAM bhUtihEtavaH| jJAtumicchAmyadO rUpaM yadarthaM bhavatA dhRtam||29|| |
na tE'ravindAkSa padOpasarpaNaM mRSA bhavEtsarvasuhRtpriyAtmanaH| yathEtarESAM pRthagAtmanAM satAmadIdRzO yadvapuradbhutaM hi naH||30|| |
zrIzuka uvAca
iti bruvANaM nRpatiM jagatpatiH satyavrataM matsyavapuryugakSayE| vihartukAmaH pralayArNavE'bravIccikIrSurEkAntajanapriyaH priyam||31|| |
zrIbhagavAnuvAca
saptamE hyadyatanAdUrdhvamahanyEtadarindama| nimaGkSyatyapyayAmbhOdhau trailOkyaM bhUrbhuvAdikam||32|| |
trilOkyAM lIyamAnAyAM saMvartAmbhasi vai tadA| upasthAsyati nauH kAcidvizAlA tvAM mayEritA||33|| |
tvaM tAvadOSadhIH sarvA bIjAnyuccAvacAni ca| saptarSibhiH parivRtaH sarvasattvOpabRMhitaH||34|| |
Aruhya bRhatIM nAvaM vicariSyasyaviklavaH| EkArNavE nirAlOkE RSINAmEva varcasA||35|| |
dOdhUyamAnAM tAM nAvaM samIrENa balIyasA| upasthitasya mE zRGgE nibadhnIhi mahAhinA||36|| |
ahaM tvAmRSibhiH sArdhaM sahanAvamudanvati| vikarSanvicariSyAmi yAvadbrAhmI nizA prabhO||37|| |
madIyaM mahimAnaM ca paraM brahmEti zabditam| vEtsyasyanugRhItaM mE sampraznairvivRtaM hRdi||38|| |
itthamAdizya rAjAnaM harirantaradhIyata| sO'nvavaikSata taM kAlaM yaM hRSIkEza Adizat||39|| |
AstIrya darbhAnprAkkUlAnrAjarSiH prAgudaGmukhaH| niSasAda harEH pAdau cintayanmatsyarUpiNaH||40|| |
tataH samudra udvElaH sarvataH plAvayanmahIm| vardhamAnO mahAmEghairvarSadbhiH samadRzyata||41|| |
dhyAyanbhagavadAdEzaM dadRzE nAvamAgatAm| tAmArurOha viprEndrairAdAyauSadhivIrudhaH||42|| |
tamUcurmunayaH prItA rAjandhyAyasva kEzavam| sa vai naH saGkaTAdasmAdavitA zaM vidhAsyati||43|| |
sO'nudhyAtastatO rAjJA prAdurAsInmahArNavE| EkazRGgadharO matsyO haimO niyutayOjanaH||44|| |
nibadhya nAvaM tacchRGgE yathOktO hariNA purA| varatrENAhinA tuSTastuSTAva madhusUdanam||45|| |
zrIrAjOvAca
anAdyavidyOpahatAtmasaMvidastanmUlasaMsAraparizramAturAH| yadRcchayOpasRtA yamApnuyurvimuktidO naH paramO gururbhavAn||46|| |
janO'budhO'yaM nijakarmabandhanaH sukhEcchayA karma samIhatE'sukham| yatsEvayA tAM vidhunOtyasanmatiM granthiM sa bhindyAddhRdayaM sa nO guruH||47|| |
yatsEvayAgnEriva rudrarOdanaM pumAnvijahyAnmalamAtmanastamaH| bhajEta varNaM nijamESa sO'vyayO bhUyAtsa IzaH paramO gurOrguruH||48|| |
na yatprasAdAyutabhAgalEzamanyE ca dEvA guravO janAH svayam| kartuM samEtAH prabhavanti puMsastamIzvaraM tvAM zaraNaM prapadyE||49|| |
acakSurandhasya yathAgraNIH kRtastathA janasyAviduSO'budhO guruH| tvamarkadRksarvadRzAM samIkSaNO vRtO gururnaH svagatiM bubhutsatAm||50|| |
janO janasyAdizatE'satIM gatiM yayA prapadyEta duratyayaM tamaH| tvaM tvavyayaM jJAnamamOghamaJjasA prapadyatE yEna janO nijaM padam||51|| |
tvaM sarvalOkasya suhRtpriyEzvarO hyAtmA gururjJAnamabhISTasiddhiH| tathApi lOkO na bhavantamandhadhIrjAnAti santaM hRdi baddhakAmaH||52|| |
taM tvAmahaM dEvavaraM varENyaM prapadya IzaM pratibOdhanAya| chindhyarthadIpairbhagavanvacObhirgranthInhRdayyAnvivRNu svamOkaH||53|| |
zrIzuka uvAca
ityuktavantaM nRpatiM bhagavAnAdipUruSaH| matsyarUpI mahAmbhOdhau viharaMstattvamabravIt||54|| |
purANasaMhitAM divyAM sAGkhyayOgakriyAvatIm| satyavratasya rAjarSErAtmaguhyamazESataH||55|| |
azrauSIdRSibhiH sAkamAtmatattvamasaMzayam| nAvyAsInO bhagavatA prOktaM brahma sanAtanam||56|| |
atItapralayApAya utthitAya sa vEdhasE| hatvAsuraM hayagrIvaM vEdAnpratyAharaddhariH||57|| |
sa tu satyavratO rAjA jJAnavijJAnasaMyutaH| viSNOH prasAdAtkalpE'sminnAsIdvaivasvatO manuH||58|| |
satyavratasya rAjarSErmAyAmatsyasya zArGgiNaH| saMvAdaM mahadAkhyAnaM zrutvA mucyEta kilbiSAt||59|| |
avatAraM harEryO'yaM kIrtayEdanvahaM naraH| saGkalpAstasya sidhyanti sa yAti paramAM gatim||60|| |
pralayapayasi dhAtuH suptazaktErmukhEbhyaH zrutigaNamapanItaM pratyupAdatta hatvA ditijamakathayadyO brahma satyavratAnAM tamahamakhilahEtuM jihmamInaM natO'smi||61|| |
||iti zrImadbhAgavatE mahApurANE pAramahaMsyAM saMhitAyAM aSTamaskandhE caturviMzO'dhyAyaH||