From StotraSamhita
< Bhagavatam | Skandha 05
SODazO'dhyAyaH
rAjOvAca
uktastvayA bhUmaNDalAyAmavizESO yAvadAdityastapati yatra cAsau jyOtiSAM gaNaizcandramA vA saha dRzyatE||1|| |
tatrApi priyavratarathacaraNaparikhAtaiH saptabhiH sapta sindhava upaklRptA yata EtasyAH sapta dvIpavizESavikalpastvayA bhagavankhalu sUcita EtadEvAkhilamahaM mAnatO lakSaNatazca sarvaM vi jijJAsAmi||2|| |
bhagavatO guNamayE sthUlarUpa AvEzitaM manO hyaguNE'pi sUkSmatama AtmajyOtiSi parE brahmaNi bhagavati vAsudEvAkhyE kSamamAvEzituM tadu haitadgurO'rhasyanuvarNayitumiti||3|| |
RSiruvAca
na vai mahArAja bhagavatO mAyAguNavibhUtEH kASThAM manasA vacasA vAdhigantumalaM vibudhAyuSApi puruSastasmAtprAdhAnyEnaiva bhUgOlakavizESaM nAmarUpamAnalakSaNatO vyAkhyAsyAmaH||4|| |
yO vAyaM dvIpaH kuvalayakamalakOzAbhyantarakOzO niyutayOjanavizAlaH samavartulO yathA puSkarapatram||5|| |
yasminnava varSANi navayOjanasahasrAyAmAnyaSTabhirmaryAdAgiribhiH suvibhaktAni bhavanti||6|| |
ESAM madhyE ilAvRtaM nAmAbhyantaravarSaM yasya nAbhyAmavasthitaH sarvataH sauvarNaH kula girirAjO mErurdvIpAyAmasamunnAhaH karNikAbhUtaH kuvalayakamalasya mUrdhani dvAtriMzatsahasra yOjanavitatO mUlE SODazasahasraM tAvatAntarbhUmyAM praviSTaH||7|| |
uttarOttarENElAvRtaM nIlaH zvEtaH zRGgavAniti trayO ramyakahiraNmayakurUNAM varSANAM maryAdA girayaH prAgAyatA ubhayataH kSArOdAvadhayO dvisahasrapRthava EkaikazaH pUrvasmAtpUrvasmAduttara uttarO dazAMzAdhikAMzEna dairghya Eva hrasanti||8|| |
EvaM dakSiNEnElAvRtaM niSadhO hEmakUTO himAlaya iti prAgAyatA yathA nIlAdayO'yutayOjanOtsEdhA harivarSakimpuruSabhAratAnAM yathAsaGkhyam||9|| |
tathaivElAvRtamaparENa pUrvENa ca mAlyavadgandhamAdanAvAnIlaniSadhAyatau dvisahasraM paprathatuH kEtumAlabhadrAzvayOH sImAnaM vidadhAtE||10|| |
mandarO mErumandaraH supArzvaH kumuda ityayutayOjanavistArOnnAhA mErOzcatur dizamavaSTambhagiraya upaklRptAH||11|| |
caturSvEtESu cUtajambUkadambanyagrOdhAzcatvAraH pAdapapravarAH parvatakEtava ivAdhi sahasrayOjanOnnAhAstAvadviTapavitatayaH zatayOjanapariNAhAH||12|| |
hradAzcatvAraH payOmadhvikSurasamRSTajalA yadupasparzina upadEvagaNA yOgaizvaryANi svAbhAvikAni bharatarSabha dhArayanti||13|| |
dEvOdyAnAni ca bhavanti catvAri nandanaM caitrarathaM vaibhrAjakaM sarvatObhadramiti||14|| |
yESvamaraparivRDhAH saha suralalanAlalAmayUthapataya upadEvagaNairupagIyamAna mahimAnaH kila viharanti||15|| |
mandarOtsaGga EkAdazazatayOjanOttuGgadEvacUtazirasO girizikharasthUlAni phalAnyamRta kalpAni patanti||16|| |
tESAM vizIryamANAnAmatimadhurasurabhisugandhibahulAruNarasOdEnAruNOdA nAma nadI mandaragirizikharAnnipatantI pUrvENElAvRtamupaplAvayati||17|| |
yadupajOSaNAdbhavAnyA anucarINAM puNyajanavadhUnAmavayavasparzasugandhavAtO daza yOjanaM samantAdanuvAsayati||18|| |
EvaM jambUphalAnAmatyuccanipAtavizIrNAnAmanasthiprAyANAmibhakAyanibhAnAM rasEna jambU nAma nadI mErumandarazikharAdayutayOjanAdavanitalE nipatantI dakSiNEnAtmAnaM yAvadilAvRtamupasyandayati||19|| |
tAvadubhayOrapi rOdhasOryA mRttikA tadrasEnAnuvidhyamAnA vAyvarkasaMyOgavipAkEna sadAmaralOkAbharaNaM jAmbUnadaM nAma suvarNaM bhavati||20|| |
yadu ha vAva vibudhAdayaH saha yuvatibhirmukuTakaTakakaTisUtrAdyAbharaNarUpENa khalu dhArayanti||21|| |
yastu mahAkadambaH supArzvanirUDhO yAstasya kOTarEbhyO viniHsRtAH paJcAyAmapariNAhAH paJca madhudhArAH supArzvazikharAtpatantyO'parENAtmAnamilAvRtamanumOdayanti||22|| |
yA hyupayuJjAnAnAM mukhanirvAsitO vAyuH samantAcchatayOjanamanuvAsayati||23|| |
EvaM kumudanirUDhO yaH zatavalzO nAma vaTastasya skandhEbhyO nIcInAH payOdadhimadhughRta guDAnnAdyambarazayyAsanAbharaNAdayaH sarva Eva kAmadughA nadAH kumudAgrAtpatantastamuttarENElAvRtamupayOjayanti||24|| |
yAnupajuSANAnAM na kadAcidapi prajAnAM valIpalitaklamasvEdadaurgandhyajarAmayamRtyu zItOSNavaivarNyOpasargAdayastApavizESA bhavanti yAvajjIvaM sukhaM niratizayamEva||25|| |
kuraGgakurarakusumbhavaikaGkatrikUTazizirapataGgarucakaniSadhazinIvAsakapilazaGkha vaidUryajArudhihaMsaRSabhanAgakAlaJjaranAradAdayO viMzatigirayO mErOH karNikAyA iva kEsarabhUtA mUladEzE parita upaklRptAH||26|| |
jaTharadEvakUTau mEruM pUrvENASTAdazayOjanasahasramudagAyatau dvisahasraM pRthutuGgau bhavataH EvamaparENa pavanapAriyAtrau dakSiNEna kailAsakaravIrau prAgAyatAvEvamuttaratastrizRGga makarAvaSTabhirEtaiH parisRtO'gniriva paritazcakAsti kAJcanagiriH||27|| |
mErOrmUrdhani bhagavata AtmayOnErmadhyata upaklRptAM purImayutayOjanasAhasrIM sama caturasrAM zAtakaumbhIM vadanti||28|| |
tAmanuparitO lOkapAlAnAmaSTAnAM yathAdizaM yathArUpaM turIyamAnEna purO'STAvupaklRptAH||29|| |
||iti zrImadbhAgavatE mahApurANE pAramahaMsyAM saMhitAyAM paJcamaskandhE SODazO'dhyAyaH||