From StotraSamhita
< Bhagavatam | Skandha 05
EkaviMzO'dhyAyaH
zrIzuka uvAca
EtAvAnEva bhUvalayasya sannivEzaH pramANalakSaNatO vyAkhyAtaH||1|| |
EtEna hi divO maNDalamAnaM tadvida upadizanti yathA dvidalayOrniSpAvAdInAM tE antarENAntarikSaM tadubhayasandhitam||2|| |
yanmadhyagatO bhagavAMstapatAM patistapana AtapEna trilOkIM pratapatyavabhAsayatyAtma bhAsA sa ESa udagayanadakSiNAyanavaiSuvatasaMjJAbhirmAndyazaighrya samAnAbhirgatibhirArOhaNAvarOhaNasamAnasthAnESu yathAsavanamabhipadyamAnO makarAdiSu rAziSvahOrAtrANi dIrghahrasvasamAnAni vidhattE||3|| |
yadA mESatulayOrvartatE tadAhOrAtrANi samAnAni bhavanti yadA vRSabhAdiSu paJcasu ca rAziSu carati tadAhAnyEva vardhantE hrasati ca mAsi mAsyEkaikA ghaTikA rAtriSu||4|| |
yadA vRzcikAdiSu paJcasu vartatE tadAhOrAtrANi viparyayANi bhavanti||5|| |
yAvaddakSiNAyanamahAni vardhantE yAvadudagayanaM rAtrayaH||6|| |
EvaM nava kOTaya EkapaJcAzallakSANi yOjanAnAM mAnasOttaragiriparivartanasyOpadizanti tasminnaindrIM purIM pUrvasmAnmErOrdEvadhAnIM nAma dakSiNatO yAmyAM saMyamanIM nAma pazcAdvAruNIM nimlOcanIM nAma uttarataH saumyAM vibhAvarIM nAma tAsUdayamadhyAhnAstamaya nizIthAnIti bhUtAnAM pravRttinivRttinimittAni samayavizESENa mErOzcaturdizam||7|| |
tatratyAnAM divasamadhyaGgata Eva sadAdityastapati savyEnAcalaM dakSiNEna karOti||8|| |
yatrOdEti tasya ha samAnasUtranipAtE nimlOcati yatra kvacana syandEnAbhitapati tasya haiSa samAna sUtranipAtE prasvApayati tatra gataM na pazyanti yE taM samanupazyEran||9|| |
yadA caindryAH puryAH pracalatE paJcadazaghaTikAbhiryAmyAM sapAdakOTidvayaM yOjanAnAM sArdhadvAdazalakSANi sAdhikAni cOpayAti||10|| |
EvaM tatO vAruNIM saumyAmaindrIM ca punastathAnyE ca grahAH sOmAdayO nakSatraiH saha jyOtiz cakrE samabhyudyanti saha vA nimlOcanti||11|| |
EvaM muhUrtEna catustriMzallakSayOjanAnyaSTazatAdhikAni saurO rathastrayImayO'sau catasRSu parivartatE purISu||12|| |
yasyaikaM cakraM dvAdazAraM SaNnEmi triNAbhi saMvatsarAtmakaM samAmananti tasyAkSO mErOrmUrdhani kRtO mAnasOttarE kRtEtarabhAgO yatra prOtaM ravirathacakraM tailayantra cakravadbhramanmAnasOttaragirau paribhramati||13|| |
tasminnakSE kRtamUlO dvitIyO'kSasturyamAnEna sammitastailayantrAkSavaddhruvE kRtOpari bhAgaH||14|| |
rathanIDastu SaTtriMzallakSayOjanAyatastatturIyabhAgavizAlastAvAnravirathayugO yatra hayAzchandOnAmAnaH saptAruNayOjitA vahanti dEvamAdityam||15|| |
purastAtsavituraruNaH pazcAcca niyuktaH sautyE karmaNi kilAstE||16|| |
tathA vAlikhilyA RSayO'GguSThaparvamAtrAH SaSTisahasrANi purataH sUryaM sUktavAkAya niyuktAH saMstuvanti||17|| |
tathAnyE ca RSayO gandharvApsarasO nAgA grAmaNyO yAtudhAnA dEvA ityEkaikazO gaNAH sapta caturdaza mAsi mAsi bhagavantaM sUryamAtmAnaM nAnAnAmAnaM pRthaGnAnAnAmAnaH pRthak karmabhirdvandvaza upAsatE||18|| |
||iti zrImadbhAgavatE mahApurANE pAramahaMsyAM saMhitAyAM paJcamaskandhE EkaviMzO'dhyAyaH||