From StotraSamhita
< Bhagavatam | Skandha 10
caturazItitamO'dhyAyaH
zrIzuka uvAca
zrutvA pRthA subalaputryatha yAjJasEnI mAdhavyatha kSitipapatnya uta svagOpyaH| kRSNE'khilAtmani harau praNayAnubandhaM sarvA visismyuralamazrukalAkulAkSyaH||1|| |
iti sambhASamANAsu strIbhiH strISu nRbhirnRSu| Ayayurmunayastatra kRSNarAmadidRkSayA||2|| |
dvaipAyanO nAradazca cyavanO dEvalO'sitaH| vizvAmitraH zatAnandO bharadvAjO'tha gautamaH||3|| |
rAmaH saziSyO bhagavAnvasiSThO gAlavO bhRguH| pulastyaH kazyapO'trizca mArkaNDEyO bRhaspatiH||4|| |
dvitastritazcaikatazca brahmaputrAstathAGgirAH| agastyO yAjJavalkyazca vAmadEvAdayO'parE||5|| |
tAndRSTvA sahasOtthAya prAgAsInA nRpAdayaH| pANDavAH kRSNarAmau ca praNEmurvizvavanditAn||6|| |
tAnAnarcuryathA sarvE saharAmO'cyutO'rcayat| svAgatAsanapAdyArghya mAlyadhUpAnulEpanaiH||7|| |
uvAca sukhamAsInAnbhagavAndharmaguptanuH| sadasastasya mahatO yatavAcO'nuzRNvataH||8|| |
zrIbhagavAnuvAca
ahO vayaM janmabhRtO labdhaM kArtsnyEna tatphalam| dEvAnAmapi duSprApaM yadyOgEzvaradarzanam||9|| |
kiM svalpatapasAM nRRNAmarcAyAM dEvacakSuSAm| darzanasparzanaprazna prahvapAdArcanAdikam||10|| |
na hyammayAni tIrthAni na dEvA mRcchilAmayAH| tE punantyurukAlEna darzanAdEva sAdhavaH||11|| |
nAgnirna sUryO na ca candratArakA na bhUrjalaM khaM zvasanO'tha vAGmanaH| upAsitA bhEdakRtO harantyaghaM vipazcitO ghnanti muhUrtasEvayA||12|| |
yasyAtmabuddhiH kuNapE tridhAtukE svadhIH kalatrAdiSu bhauma ijyadhIH| yattIrthabuddhiH salilE na karhicij janESvabhijJESu sa Eva gOkharaH||13|| |
zrIzuka uvAca
nizamyEtthaM bhagavataH kRSNasyAkuNthamEdhasaH| vacO duranvayaM viprAstUSNImAsanbhramaddhiyaH||14|| |
ciraM vimRzya munaya IzvarasyEzitavyatAm| janasaGgraha ityUcuH smayantastaM jagadgurum||15|| |
zrImunaya UcuH
yanmAyayA tattvaviduttamA vayaM vimOhitA vizvasRjAmadhIzvarAH| yadIzitavyAyati gUDha IhayA ahO vicitrambhagavadvicESTitam||16|| |
anIha Etadbahudhaika AtmanA sRjatyavatyatti na badhyatE yathA| bhaumairhi bhUmirbahunAmarUpiNI ahO vibhUmnazcaritaM viDambanam||17|| |
athApi kAlE svajanAbhiguptayE bibharSi sattvaM khalanigrahAya ca| svalIlayA vEdapathaM sanAtanaM varNAzramAtmA puruSaH parO bhavAn||18|| |
brahma tE hRdayaM zuklaM tapaHsvAdhyAyasaMyamaiH| yatrOpalabdhaM sadvyaktamavyaktaM ca tataH param||19|| |
tasmAdbrahmakulaM brahmanzAstrayOnEstvamAtmanaH| sabhAjayasi saddhAma tadbrahmaNyAgraNIrbhavAn||20|| |
adya nO janmasAphalyaM vidyAyAstapasO dRzaH| tvayA saGgamya sadgatyA yadantaH zrEyasAM paraH||21|| |
namastasmai bhagavatE kRSNAyAkuNThamEdhasE| svayOgamAyayAcchanna mahimnE paramAtmanE||22|| |
na yaM vidantyamI bhUpA EkArAmAzca vRSNayaH| mAyAjavanikAcchannamAtmAnaM kAlamIzvaram||23|| |
yathA zayAnaH puruSa AtmAnaM guNatattvadRk| nAmamAtrEndriyAbhAtaM na vEda rahitaM param||24|| |
EvaM tvA nAmamAtrESu viSayESvindriyEhayA| mAyayA vibhramaccittO na vEda smRtyupaplavAt||25|| |
tasyAdya tE dadRzimAGghrimaghaughamarSa tIrthAspadaM hRdi kRtaM suvipakvayOgaiH| utsiktabhaktyupahatAzaya jIvakOzA ApurbhavadgatimathAnugRhAna bhaktAn||26|| |
zrIzuka uvAca
ityanujJApya dAzArhaM dhRtarASTraM yudhiSThiram| rAjarSE svAzramAngantuM munayO dadhirE manaH||27|| |
tadvIkSya tAnupavrajya vasudEvO mahAyazAH| praNamya cOpasaGgRhya babhASEdaM suyantritaH||28|| |
zrIvasudEva uvAca
namO vaH sarvadEvEbhya RSayaH zrOtumarhatha| karmaNA karmanirhArO yathA syAnnastaducyatAm||29|| |
zrInArada uvAca
nAticitramidaM viprA vasudEvO bubhutsayA| kRSNammatvArbhakaM yannaH pRcchati zrEya AtmanaH||30|| |
sannikarSO'tra martyAnAmanAdaraNakAraNam| gAGgaM hitvA yathAnyAmbhastatratyO yAti zuddhayE||31|| |
yasyAnubhUtiH kAlEna layOtpattyAdinAsya vai| svatO'nyasmAcca guNatO na kutazcana riSyati||32|| |
taM klEzakarmaparipAkaguNapravAhairavyAhatAnubhavamIzvaramadvitIyam| prANAdibhiH svavibhavairupagUDhamanyO manyEta sUryamiva mEghahimOparAgaiH||33|| |
athOcurmunayO rAjannAbhASyAnalsadundabhim| sarvESAM zRNvatAM rAjJAM tathaivAcyutarAmayOH||34|| |
karmaNA karmanirhAra ESa sAdhunirUpitaH| yacchraddhayA yajEdviSNuM sarvayajJEzvaraM makhaiH||35|| |
cittasyOpazamO'yaM vai kavibhiH zAstracakSusA| darzitaH sugamO yOgO dharmazcAtmamudAvahaH||36|| |
ayaM svastyayanaH panthA dvijAtErgRhamEdhinaH| yacchraddhayAptavittEna zuklEnEjyEta pUruSaH||37|| |
vittaiSaNAM yajJadAnairgRhairdArasutaiSaNAm AtmalOkaiSaNAM dEva kAlEna visRjEdbudhaH grAmE tyaktaiSaNAH sarvE yayurdhIrAstapOvanam||38|| |
RNaistribhirdvijO jAtO dEvarSipitRRNAM prabhO| yajJAdhyayanaputraistAnyanistIrya tyajanpatEt||39|| |
tvaM tvadya muktO dvAbhyAM vai RSipitrOrmahAmatE| yajJairdEvarNamunmucya nirRNO'zaraNO bhava||40|| |
vasudEva bhavAnnUnaM bhaktyA paramayA harim| jagatAmIzvaraM prArcaH sa yadvAM putratAM gataH||41|| |
zrIzuka uvAca
iti tadvacanaM zrutvA vasudEvO mahAmanAH| tAnRSInRtvijO vavrE mUrdhnAnamya prasAdya ca||42|| |
ta EnamRSayO rAjanvRtA dharmENa dhArmikam| tasminnayAjayankSEtrE makhairuttamakalpakaiH||43|| |
taddIkSAyAM pravRttAyAM vRSNayaH puSkarasrajaH| snAtAH suvAsasO rAjanrAjAnaH suSThvalaGkRtAH||44|| |
tanmahiSyazca muditA niSkakaNThyaH suvAsasaH| dIkSAzAlAmupAjagmurAliptA vastupANayaH||45|| |
nEdurmRdaGgapaTaha zaGkhabhEryAnakAdayaH nanRturnaTanartakyastuSTuvuH sUtamAgadhAH jaguH sukaNThyO gandharvyaH saGgItaM sahabhartRkAH||46|| |
tamabhyaSiJcanvidhivadaktamabhyaktamRtvijaH| patnIbhiraSTAdazabhiH sOmarAjamivODubhiH||47|| |
tAbhirdukUlavalayairhAranUpurakuNDalaiH| svalaGkRtAbhirvibabhau dIkSitO'jinasaMvRtaH||48|| |
tasyartvijO mahArAja ratnakauzEyavAsasaH| sasadasyA virEjustE yathA vRtrahaNO'dhvarE||49|| |
tadA rAmazca kRSNazca svaiH svairbandhubhiranvitau| rEjatuH svasutairdArairjIvEzau svavibhUtibhiH||50|| |
IjE'nuyajJaM vidhinA agnihOtrAdilakSaNaiH| prAkRtairvaikRtairyajJairdravyajJAnakriyEzvaram||51|| |
athartvigbhyO'dadAtkAlE yathAmnAtaM sa dakSiNAH| svalaGkRtEbhyO'laGkRtya gObhUkanyA mahAdhanAH||52|| |
patnIsaMyAjAvabhRthyaizcaritvA tE maharSayaH| sasnU rAmahradE viprA yajamAnapuraHsarAH||53|| |
snAtO'laGkAravAsAMsi vandibhyO'dAttathA striyaH| tataH svalaGkRtO varNAnAzvabhyO'nnEna pUjayat||54|| |
bandhUnsadArAnsasutAnpAribarhENa bhUyasA| vidarbhakOzalakurUnkAzikEkayasRJjayAn||55|| |
sadasyartviksuragaNAnnRbhUtapitRcAraNAn| zrInikEtamanujJApya zaMsantaH prayayuH kratum||56|| |
dhRtarASTrO'nujaH pArthA bhISmO drONaH pRthA yamau| nAradO bhagavAnvyAsaH suhRtsambandhibAndhavAH||57|| |
bandhUnpariSvajya yadUnsauhRdAklinnacEtasaH| yayurvirahakRcchrENa svadEzAMzcAparE janAH||58|| |
nandastu saha gOpAlairbRhatyA pUjayArcitaH| kRSNarAmOgrasEnAdyairnyavAtsIdbandhuvatsalaH||59|| |
vasudEvO'JjasOttIrya manOrathamahArNavam| suhRdvRtaH prItamanA nandamAha karE spRzan||60|| |
zrIvasudEva uvAca
bhrAtarIzakRtaH pAzO nRnAM yaH snEhasaMjJitaH| taM dustyajamahaM manyE zUrANAmapi yOginAm||61|| |
asmAsvapratikalpEyaM yatkRtAjJESu sattamaiH| maitryarpitAphalA cApi na nivartEta karhicit||62|| |
prAgakalpAcca kuzalaM bhrAtarvO nAcarAma hi| adhunA zrImadAndhAkSA na pazyAmaH puraH sataH||63|| |
mA rAjyazrIrabhUtpuMsaH zrEyaskAmasya mAnada| svajanAnuta bandhUnvA na pazyati yayAndhadRk||64|| |
zrIzuka uvAca
EvaM sauhRdazaithilya citta AnakadundubhiH| rurOda tatkRtAM maitrIM smarannazruvilOcanaH||65|| |
nandastu sakhyuH priyakRtprEmNA gOvindarAmayOH| adya zva iti mAsAMstrInyadubhirmAnitO'vasat||66|| |
tataH kAmaiH pUryamANaH savrajaH sahabAndhavaH| parArdhyAbharaNakSauma nAnAnarghyaparicchadaiH||67|| |
vasudEvOgrasEnAbhyAM kRSNOddhavabalAdibhiH| dattamAdAya pAribarhaM yApitO yadubhiryayau||68|| |
nandO gOpAzca gOpyazca gOvindacaraNAmbujE| manaH kSiptaM punarhartumanIzA mathurAM yayuH||69|| |
bandhuSu pratiyAtESu vRSNayaH kRSNadEvatAH| vIkSya prAvRSamAsannAdyayurdvAravatIM punaH||70|| |
janEbhyaH kathayAM cakruryadudEvamahOtsavam yadAsIttIrthayAtrAyAM suhRtsandarzanAdikam||71|| |
||iti zrImadbhAgavatE mahApurANE pAramahaMsyAM saMhitAyAM dazamaskandhE uttarArdhE caturazItitamO'dhyAyaH||